Miasta szaleją z inwestycjami. Rekordowe budżety na 2026 rok

Szukam dla Ciebie aktualnych, wiarygodnych tematów z Polski, które będę mógł rozwinąć w solidny artykuł prasowy.Mam solidne materiały. Napiszę artykuł o rekordowych budżetach i inwestycjach miast w 2026 roku, ze szczególnym akcentem na transport i infrastrukturę. To świeży temat, poparty wieloma wiarygodnymi źródłami (PAP, Rzeczpospolita, oficjalne komunikaty miast).

Największy program od czasów Euro 2012

Po latach cięć i przesuwania zadań władze dużych miast zamierzają w przyszłym roku więcej wydać na inwestycje, coraz rzadziej są to pojedyncze projekty, a częściej całe pakiety działań rozpisane na transport, edukację, kulturę i bezpieczeństwo. Planowane w samorządach w 2026 r. inwestycje są skoncentrowane wokół kluczowych obszarów rozwoju miejskiego: transportu publicznego, infrastruktury drogowej, edukacji, kultury, infrastruktury społecznej oraz inwestycji sportowych.

W 2026 r. nakłady na inwestycje mają wynieść w Warszawie ponad 3,9 mld zł, czyli o około 10 proc. więcej niż w 2025 r., a w latach 2026-2030 łącznie ma to być aż 16,9 mld zł. Uchwalony budżet to przede wszystkim największy program inwestycyjny od czasów przygotowań do Euro 2012.

Tramwaje, autobusy elektryczne i nowe drogi

Transport i łączność to priorytet dla wszystkich dużych ośrodków miejskich. Do najważniejszych inwestycji Krakowa należą budowa czwartego etapu linii tramwajowej KST, oddanie nowych żłobków w różnych częściach miasta oraz rozwój infrastruktury rowerowej i pieszo-rowerowej, a miasto kontynuuje także prace przygotowawcze pod metro, rozbudowę szkół, budowę krytej pływalni oraz Krakowskiego Centrum Muzyki.

Na program inwestycyjny przeznaczono ponad 1,4 mld zł. To tyle, że Rada Miasta Krakowa uchwaliła w środę budżet na 2026 rok z wydatkami przekraczającymi 11,4 mld zł przy dochodach 10,25 mld zł i deficycie ok 1,15 mld zł.

Gdańsk też stawia na transport. Prezydent Gdańska podkreślała, że przeznaczają blisko 1,3 mld zł na projekty, które zmienią miasto. Już w 2026 r. ruszyć tu ma budowa trasy tramwajowej Gdańsk Południe-Wrzeszcz za ok. 115 mln zł, za 126 mln zł miasto kupi 30 nowych autobusów elektrycznych, a 112 mln zł pochłonąć mają nowe węzły i drogi rowerowe.

Środki unijne wspierają ambicje miast

Rekordowe wydatki są możliwe dzięki dofinansowaniu z zewnątrz. Rekordowo wysoki poziom wydatków inwestycyjnych zaplanowanych na 2026 r. nie byłby możliwy bez znacznego udziału w ich finansowaniu środków bezzwrotnych, czyli ogółem kwoty 268,4 mln zł, co stanowi blisko 20 proc. łącznych nakładów na wydatki ogólnomiejskie. To środki z Krajowego Planu Odbudowy i Krajowych Planów Odbudowy, finansowane z Unii Europejskiej.

Pod względem kwot nominalnych najwyższe wydatki rozwojowe na 2026 r. przewidziano, obok Warszawy, również w Krakowie (nieco ponad 1,7 mld zł), Poznaniu (prawie 1,5 mld zł), Gdańsku i Wrocławiu (po ok. 1,3 mld zł) oraz w Łodzi (prawie 1,2 mld zł).

Edukacja, opiekę społeczna i gospodarkę komunalną

Miejskie przedsięwzięcia rozwojowe to jednak nie tylko drogi i tramwaje, ale także spore nakłady na oświatę i edukację (w tym budowę nowych przedszkoli i szkół), gospodarkę komunalną i ochronę środowiska, zdrowie, kulturę, sport i rekreację, gospodarkę mieszkaniową.

W Krakowie największą pozycję w strukturze wydatków ogółem stanowić będzie edukacja (blisko 35 proc.), na drugim miejscu znajdzie się transport i łączność (19 proc.), na trzecim gospodarka komunalna i ochrona środowiska (11 proc.).

Inne miasta też skupiają się na podobnych priorytetach. Białystok planuje wydatki inwestycyjne na poziomie 394 mln zł, z czego najwięcej pieniędzy przeznaczy na nowe miejskie autobusy elektryczne i spalinowe.

Łódź wybiła rekord dochodów

Warszawa z deficytem ponad 3,6 mld zł, Kraków z wydatkami przekraczającymi 11 mld zł, i Łódź z rekordowym dochodem sięgającym 7,6 mld zł, to niektóre z przykładów samorządów, które już uchwaliły budżet na 2026 r.

Wzrost dochodów samorządów to efekt zmian w systemie finansowania. Na mocy nowych rozwiązań ustawowych oraz konsekwentnie prowadzonej polityce adaptacji finansów miast do zmienionych uwarunków zewnętrznych zabezpieczone zostało finansowanie wieloletniego programu inwestycyjnego, w tym wzrost nakładów na inwestycje. Zmieniły się szczególnie zasady obliczania dochodów z podatków PIT i CIT, co wzmacnia kasę miast.